
نباید در برابر جنایت زنکُشی سکوت کنیم
در روزهای اخیر، چندین زن و دختر در شرق کوردستان و ایران به قتل رسیدهاند. قتل سوگند، دختر ۱۶سالهای که در کرمانشاه به دست پدرش کشته شد، یکی از نمونههای تکاندهنده این موج زنکُشی است.
اگرچه زنکُشی اساساً در تفکر مردسالارانه و احساس مالکیت مردان نسبت به زنان خانواده ریشه دارد، این جنایتها را نمیتوان صرفاً مسئلهای فرهنگی دانست. در شرق کوردستان، زنکُشی در فضایی تداوم مییابد که حاکمیت اشغالگر جمهوری اسلامی، که خود بر بنیان مردسالاری و مذهب بنا شده است، با قوانین، نهادها و ایدئولوژی خود، زنان را شهروندانی درجهدو و مردان را مالک و تصمیمگیرنده زندگی و سرنوشت آنان میشمارد.
قوانین کیفری و مدنی ایران نیز به این نابرابری حقوقی عمق بیشتری میبخشند. برای نمونه، بر اساس ماده ۳۰۱ قانون مجازات اسلامی، پدر و جد پدری در صورت کشتن فرزند خود از مجازات قصاص معافاند. همچنین، در برخی موارد، تخفیف مجازات و وجود راههای قانونی برای گریز مرتکبان از مجازات متناسب، زمینه مصونیت از مجازات و تداوم این جنایتها را فراهم میکند. به این ترتیب، این حاکمیت نهتنها از زنان حمایت نمیکند، بلکه با سیاستها، قوانین و نهادهای خود، بخشی از شرایطی را شکل میدهد که این جنایتها در آن تداوم مییابند.
در چنین وضعیتی، انتظار عدالت از این حاکمیت بیمعناست؛ حاکمیتی که از نظر ما هیچ مشروعیتی ندارد. ازاینرو، مسئولیت جامعه کُرد، جنبش کوردستان و همه نیروهای مترقی، سنگینتر و بزرگتر است. اگر با موضعی روشن و اقدام مشترک و عملی در برابر این جنایتها نایستیم، حاکمیت نهتنها مانع آنها نخواهد شد، بلکه تداوم و تکرارشان را نیز آسانتر خواهد کرد.
کشتن زنان به نام «شرف»، آشکارا در تضاد با معنای راستین شرف و انسانیت است. شرف در احترام به انسان و پاسداشت جان و کرامت انسانی معنا مییابد، نه در تملک و کنترل زندگی و بدن زنان. هر جریان، فرد یا رسانهای که زنکُشی را توجیه کند یا آن را امری عادی و پذیرفتنی جلوه دهد، بهنوعی در تداوم این جنایتها سهیم است. آنان نیز که از ترس یا ناآگاهی سکوت میکنند، باید سکوت خود را بشکنند؛ زیرا سکوت، فرصت و بستری مساعد برای تکرار این جنایتها فراهم میآورد.
از آحاد جامعه کُرد، نهادهای مدنی، احزاب سیاسی، تشکلهای زنان و جنبش کوردستان میخواهیم که مقابله با زنکُشی را وظیفه اجتماعی و ملی خود بدانند و با اتخاذ مواضع مشترک و برداشتن گامهای عملی، در برابر تمامی اشکال خشونت و ستم علیه زنان بایستند. جنبش کوردستان تنها زمانی میتواند مدعی رهایی راستین باشد که با تمامی اشکال ستم، و از جمله یکی از حادترین آنها، یعنی کشتن زنان، مقابله کند.
همچنین، از همه افراد و نیروهای مترقی ایران میخواهیم که علیه جنایت زنکُشی صدا بلند کنند و در موضعگیریها و اقدامات مشترک مشارکت داشته باشند؛ زیرا زنکُشی جنایتی محدود به یک مکان یا منطقه نیست، بلکه مسئلهای اجتماعی و نظاممند است که مقابله با آن، مبارزهای مشترک میطلبد.
این لکه سیاه و ننگین، تنها با موضعگیری مشترک و اقدام عملی زدوده میشود.
کمیته مرکزی کومهله زحمتکشان کوردستان
۲۷ آبان ۱۴۰۵ خورشیدی
۱۸ نوامبر ۲۰۲۶ میلادی
